Δεκάδες οι νεκροί και οι τραυματίες από τον φονικό σεισμό 6,4 Ρίχτερ στην Αλβανία

Συγκλονιστικές είναι οι εικόνες που φτάνουν από την Αλβανία, μετά το σεισμό των 6,4 Ρίχτερ, που τάραξε τη χώρα και έχει αφήσει πίσω της τουλάχιστον 21 νεκρούς- μεταξύ αυτών και δυο παιδιά- και εκατοντάδες τραυματίες. Ο μεγαλύτερος αριθμός θυμάτων είναι στο Δυρράχιο και στην κωμόπολη Θουμάνα. Σύμφωνα με τα στοιχεία, 45 άνθρωποι διασώθηκαν από τα σωστικά συνεργεία, ενώ ο αριθμός των τραυματιών, που μεταφέρθηκαν στα νοσοκομεία, έχει ξεπεράσει τους 600. Τρεις εξ αυτών αναφέρουν οι πληροφορίες του υπουργείου Υγείας είναι σε κρίσιμη κατάσταση. Υπάρχουν εκτεταμένες ζημιές σε μια ακτίνα που καλύπτει όλη τη μέση Αλβανία, με επίκεντρο το Δυρράχιο και τα Τίρανα και μέχρι τη Σκόδρα στο βορά και το Φίερι στο νότο.

Ο δήμαρχος Τιράνων Εριόν Βελίαϊ ανέφερε ότι πάνω από 500 κτίρια στην πρωτεύουσα υπέστησαν ζημιές σε διάφορα επίπεδα, χιλιάδες είναι οι κάτοικοι που αδυνατούν να επιστρέψουν στα σπίτια τους και διανυκτέρευσαν στην ύπαιθρο, ενώ ο στρατός επιχειρεί από το απόγευμα της Τρίτης να κατασκευάσει κέντρα στέγασης σε ανοιχτούς χώρους κυρίως σε γήπεδα. Σωστικά συνεργεία καταβάλουν κάθε προσπάθεια για να σώσουν τις ανθρώπινες ζωές από τα ερείπια που άφησε πίσω του ο Εγκέλαδος. Μόλις καταφέρνουν να βγάλουν κάποιον έξω, ο θρήνος μετατρέπεται σε χαρά.

Η επιστροφή στα σπίτια είναι δύσκολη εφόσον ο κίνδυνος παραμένει ορατός λόγω των πιθανών συνεπειών από την μετασεισμική ακολουθία, με 250 σεισμούς να ακολουθούν και τρεις να είναι αρκετά ισχυροί 5.4, 4.7 και 4.5 βαθμούς της κλίμακας Ρίχτερ. "Για το κυρίως ρήγμα είχαμε δώσει αξιόπιστο μέγεθος σεισμού σχεδιασμού 6,7 και για τα δευτερεύοντα ρήγματα μέγεθος 6,5", δήλωσε εκ μέρους της ερευνητικής ομάδας ο ομότιμος καθηγητής Νεοτεκτονικής και Παλαιοσεισμολογίας του ΑΠΘ, Σπύρος Παυλίδης. "Έγινε εκτίμηση δυναμικότητας και αναμενόμενου μεγέθους σεισμού σχεδόν για όλα τα ρήγματα στην περιοχή, τα οποία έχουν τρομερές ομοιότητες μεταξύ τους" διευκρινίζοντας ότι "δε θα ενεργοποιηθούν όλα τα ρήγματα, αλλά όταν έχουμε δόμηση μεγάλων έργων πρέπει να συνεκτιμώνται μαζί με άλλες τεκτονικές δομές ως εν δυνάμει σεισμογενετικές πηγές". Τα ρήγματα της Δυτικής Ελλάδος, Δυτικής Αλβανίας και Δαλματικών ακτών έχουν, σύμφωνα με τον καθηγητή, παραπλήσια γεωλογικά δομικά χαρακτηριστικά και ομοιότητες. 

Το συγκεκριμένο σεισμικό ρήγμα της 26ης Νοεμβρίου 2019 είναι μια δομή ολίσθησης μικρής γωνίας κλίσης, όπου έσπασαν άθραυστα τμήματα του ρήγματος σε βάθη 7- 12 χιλιόμετρα, που προκάλεσαν τον κύριο σεισμό και τους μετασεισμούς. Ο κ. Παυλίδης υπενθύμισε ότι "η Αλβανία είναι σεισμογενής χώρα με ιστορικό μεγάλων και καταστροφικών σεισμών, αλλά δεν επλήγη από τον εγκέλαδο τα τελευταία 52 χρόνια". Ο τελευταίος ισχυρός σεισμός, μεγέθους 6,4 που έπληξε την Αλβανία, ήταν στις 30 Νοεμβρίου 1967, στην κεντρική ορεινή χώρα, στα ανατολικά σύνορα της με την τότε Γιουγκοσλαβία, με πολλές καταστροφές σε χωριά με μακροσεισμικο επίκεντρο την Επισκοπή και απολογισμό 20 νεκρούς και περισσοτέρους από 200 τραυματίες. Την 1η Μαΐου της ίδιας χρονιάς προηγήθηκε ο σεισμός 6,4 στα χωριά των Τζουμέρκων (Μεγάλη Γότιστα), του Μετσόβου και Άρτας.

Δεν υπάρχει κίνδυνος να ενεργοποιηθούν ρήγματα στον ελληνικό χώρο ανέφερε ο καθηγητής σεισμολογίας στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, Κωνσταντίνος Παπαζάχος. Ο ίδιος εμφανίστηκε καθησυχαστικός και σημείωσε πως: «Το ρήγμα του Δυρραχίου είναι πολύ γνωστό σεισμικό κέντρο και η δραστηριότητά του γνωστή από την αρχαιότητα. Με βάση τις υπάρχουσες ιστορικές μαρτυρίες, ο πρώτος μεγάλος σεισμός τοποθετείται στο 58 π.χ. Ο Πλούταρχος αναφερόμενος στην εξορία του Κικέρωνα στο Δυρράχιο σημειώνει πως αυτή συνέπεσε με μεγάλο σεισμό, ο οποίος προκάλεσε μεγάλα κύματα στις αλβανικές ακτές» ανέφερε.

Ερωτηθείς για το εάν αυτός ο σεισμός μπορεί να δώσει τσουνάμι, λόγω και της ανοιχτής θάλασσας, απάντησε πως «μπορεί να προκαλέσει σχετικά μικρά κύματα με περιορισμένες επιπτώσεις, αλλά δεν μπορεί να προκαλέσει τσουνάμι τύπου Ινδονησίας». Απέδωσε τον ισχυρό σεισμό στην αδυσώπητη, σύγκρουση στα έγκατα της γης των λιθοσφαιρικών πλακών του Αιγαίου και της Απουλίας. Οι δυο πλάκες "σπρώχνουν" η μια την άλλη και βορείως της Κεφαλονιάς έως την Αλβανία και το Μαυροβούνιο το κομμάτι του Αιγαίου υπερπηδάει αυτήν της Απουλίας προκαλώντας ισχυρούς σεισμούς στα εκεί ρήγματα. Άλλους μεγάλους σεισμούς το ρήγμα του Δυρραχίου έδωσε το 1870 (6.7 Ριχτερ) και το 1926 (6.1 Ριχτερ) εξήγησε ο κ. Παπαζάχος.